Linje 25:

í mínu handriti:

í mínu handriti:

−

<blockquote>Látum heldur leika taum

+

<blockquote>

+

Látum heldur leika taum

<br>af litlum efnum fróðum

<br>af litlum efnum fróðum

<br>þó kunnáttan sje næsta naum

<br>þó kunnáttan sje næsta naum

−

<br>hjá nýtum gullhlaðs tróðum.</blockquote>

+

<br>hjá nýtum gullhlaðs tróðum.

+

</blockquote>

Hjer hefir ritarinn að líkindum ekki getað lesið orðið "tenn" öðruvísi en "taum", og breytt svo eptir því hinu. En þó að það sje nú að tölunni til ekki svo fátt, sem þess kyns er, þá ber þó enga orsök til þess, að álíta allt handritið eptir því, eða að öll afbrigðin sje breytingar ritarans sjálfs. Það sem ritarinn eptir hyggju minni hefir sjálfur á þá leið breytt, mun jeg eigi taka hjer með. Aptur á mót ætla jeg að rita hjer allan orðamun, þann er mál greinir, og þar að auk ýmislegt, sem jeg veit eigi hvort rjettara er, en getur þó verið merkilegt. Jeg ætla að merkja útgáfu Maurers með M, Wiséns með W og handrit mitt með F.

Hjer hefir ritarinn að líkindum ekki getað lesið orðið "tenn" öðruvísi en "taum", og breytt svo eptir því hinu. En þó að það sje nú að tölunni til ekki svo fátt, sem þess kyns er, þá ber þó enga orsök til þess, að álíta allt handritið eptir því, eða að öll afbrigðin sje breytingar ritarans sjálfs. Það sem ritarinn eptir hyggju minni hefir sjálfur á þá leið breytt, mun jeg eigi taka hjer með. Aptur á mót ætla jeg að rita hjer allan orðamun, þann er mál greinir, og þar að auk ýmislegt, sem jeg veit eigi hvort rjettara er, en getur þó verið merkilegt. Jeg ætla að merkja útgáfu Maurers með M, Wiséns með W og handrit mitt með F.

Linje 36:

Linje 38:

<br>&nbsp;&nbsp; 3. erindi er svo í F:

<br>&nbsp;&nbsp; 3. erindi er svo í F:

−

<blockquote>Komi upp nökkur kvæðin fín

+

<blockquote>

+

Komi upp nökkur kvæðin fín

<br>af kátum silkihrundum

<br>af kátum silkihrundum

<br>kalla þær það sje kveðið til sín

<br>kalla þær það sje kveðið til sín

−

<br>af kærleiks elskufundum.</blockquote>

+

<br>af kærleiks elskufundum.

+

</blockquote>

Eins og erindið er hjer, álít jeg það upphaflegra, en eins og það er í MW; "fín" er betra en "þá", sem er nokkuð svo dauft; "af" finnst mjer rjettara en "hjá" frá skilningarinnar hálfu, og einkum er "til sín" betra en "sig á"; "sig" eða "sín" á auðsjáanlega að hafa þá stöðu í vísuorðinu, er áherzla liggur á, en það er eigi í MW.

Eins og erindið er hjer, álít jeg það upphaflegra, en eins og það er í MW; "fín" er betra en "þá", sem er nokkuð svo dauft; "af" finnst mjer rjettara en "hjá" frá skilningarinnar hálfu, og einkum er "til sín" betra en "sig á"; "sig" eða "sín" á auðsjáanlega að hafa þá stöðu í vísuorðinu, er áherzla liggur á, en það er eigi í MW.

<br>&nbsp;&nbsp; Á eptir 4 er. standa í F tvö er., sem jeg set hjer, þó að jeg ætli að þau sje frá seinni tímum; þau hljóða svo:

<br>&nbsp;&nbsp; Á eptir 4 er. standa í F tvö er., sem jeg set hjer, þó að jeg ætli að þau sje frá seinni tímum; þau hljóða svo:

−

<blockquote>Komi eg svo nokkuð konunum nær

+

<blockquote>

+

Komi eg svo nokkuð konunum nær

<br>um kviðinn þeirra strjúki

<br>um kviðinn þeirra strjúki

<br>þá er sem eldurinn ösli um þær

<br>þá er sem eldurinn ösli um þær

<br>í öllum þeirra búki.

<br>í öllum þeirra búki.

−

<br><br>Fínlega gefa mjer fljóðin mat

<br><br>Fínlega gefa mjer fljóðin mat

<br>svo fullvel má eg af leifa

<br>svo fullvel má eg af leifa

<br>en um þeirra undirfat

<br>en um þeirra undirfat

−

<br>aldrei fæ eg að þreifa.</blockquote>

+

<br>aldrei fæ eg að þreifa.

+

</blockquote>

6,2 hefir F "á" fyrir "í" (óðar ranni); "á" á betur við "flaut", "í" á betur við "ranni"; hvort upphaflegra sje, læt jeg ósagt.

6,2 hefir F "á" fyrir "í" (óðar ranni); "á" á betur við "flaut", "í" á betur við "ranni"; hvort upphaflegra sje, læt jeg ósagt.

Linje 85:

Linje 90:

<br>&nbsp;&nbsp; 53,1 Arka þeir á jökla austr W þeir á jökla arka (orka í M, prentvilla?) austr MF; j í "jökla" getur eigi verið stuðull hjer,. því að þá yrðu þeir þrír í sama vísuorðinu (á : j : au), og a í "arka" og au í "austr" standa of langt hvort frá öðru; fyrir því eru MF rjettari hjer. 3-4 vo. eru svo í F miður rjett:

<br>&nbsp;&nbsp; 53,1 Arka þeir á jökla austr W þeir á jökla arka (orka í M, prentvilla?) austr MF; j í "jökla" getur eigi verið stuðull hjer,. því að þá yrðu þeir þrír í sama vísuorðinu (á : j : au), og a í "arka" og au í "austr" standa of langt hvort frá öðru; fyrir því eru MF rjettari hjer. 3-4 vo. eru svo í F miður rjett:

−

<blockquote>leiðsögn hafði liðuga hraustr

+

<blockquote>

−

<br>listir ei þó prýði.</blockquote>

+

leiðsögn hafði liðuga hraustr

+

<br>listir ei þó prýði.

+

</blockquote>

54,1 af Horni MW á Horn F; hið síðara myndi vera rjettara, því að annars væri "frá landi" í 2. vo. endurtekning, sem hjer væri hortyttur.

54,1 af Horni MW á Horn F; hið síðara myndi vera rjettara, því að annars væri "frá landi" í 2. vo. endurtekning, sem hjer væri hortyttur.

<br>&nbsp;&nbsp; 57,3-4 eru í F svo:

<br>&nbsp;&nbsp; 57,3-4 eru í F svo:

−

<blockquote>hvort sá maðr er með þjer fór

+

<blockquote>

−

<br>mundi lukku stýra.</blockquote>

+

hvort sá maðr er með þjer fór

+

<br>mundi lukku stýra.

+

</blockquote>

59,1 meiri MW mikill F; hvers vegna miðstig (komparativ) standi hjer, get jeg eigi skilið. 2. vo.: yfir MW í F. 4. vo.: ykkrum MW þessum F.

59,1 meiri MW mikill F; hvers vegna miðstig (komparativ) standi hjer, get jeg eigi skilið. 2. vo.: yfir MW í F. 4. vo.: ykkrum MW þessum F.

<br>&nbsp;&nbsp; 61 er sleppt í F, sem hefir annað af yngri uppruna í þess stað:

<br>&nbsp;&nbsp; 61 er sleppt í F, sem hefir annað af yngri uppruna í þess stað:

−

<blockquote>Orðaskvaldur Ølmóður

+

<blockquote>

+

Orðaskvaldur Ølmóður

<br>aptur senda náði,

<br>aptur senda náði,

<br>gerast þorði grimmlegur

<br>gerast þorði grimmlegur

−

<br>garpurinn þar á láði.</blockquote>

+

<br>garpurinn þar á láði.

+

</blockquote>

62,1 Fljótliga leiddist MW Fljótt nam leiðast F. (Hendingarnar eru hjer í 2. og 4. vo. skothendingar, eptir því sem prentað er, þykki : ekki; en hjer á sjálfsagt að rita "þikki"; sá framburður hefir komið upp um 1200, að því er Konráð Gíslason telur í riti sínu "Om helrim" á 20. síðu; þar segir hann að hjá Kolbeini Tumasyni, sem andaðist 1208, muni hið elzta dœmi þess framburðar finnast; hvort hjer sje aðalhending, þannig, að að "ekki" hafi verið kveðið sem "ikki" (sbr. á dönsku : ikke) þori jeg eigi að segja; svo mikið er víst, að skothendingar eiga sjer stað í Skí. t. á. m. 120,2 og 4 teygja : eiga; hjer má eigi rita "teigja", af því að höfundur Skí. greinir i og y, ei og ey, eptir því sem framast verður sjeð; "teiga" myndi vera enn rengra.

62,1 Fljótliga leiddist MW Fljótt nam leiðast F. (Hendingarnar eru hjer í 2. og 4. vo. skothendingar, eptir því sem prentað er, þykki : ekki; en hjer á sjálfsagt að rita "þikki"; sá framburður hefir komið upp um 1200, að því er Konráð Gíslason telur í riti sínu "Om helrim" á 20. síðu; þar segir hann að hjá Kolbeini Tumasyni, sem andaðist 1208, muni hið elzta dœmi þess framburðar finnast; hvort hjer sje aðalhending, þannig, að að "ekki" hafi verið kveðið sem "ikki" (sbr. á dönsku : ikke) þori jeg eigi að segja; svo mikið er víst, að skothendingar eiga sjer stað í Skí. t. á. m. 120,2 og 4 teygja : eiga; hjer má eigi rita "teigja", af því að höfundur Skí. greinir i og y, ei og ey, eptir því sem framast verður sjeð; "teiga" myndi vera enn rengra.

Linje 118:

Linje 129:

<br>&nbsp;&nbsp; Á eptir 102. er. stendur í F eitt erindi, sem er neðan máls í M en sleppt í W.:

<br>&nbsp;&nbsp; Á eptir 102. er. stendur í F eitt erindi, sem er neðan máls í M en sleppt í W.:

−

<blockquote>Þú skalt Brokkur blåsa í dag

+

<blockquote>

+

Þú skalt Brokkur blåsa í dag

<br>bezt fyrir smíðum (smið- M) vöndum

<br>bezt fyrir smíðum (smið- M) vöndum

<br>ef þig brestr (bresti þig M) á belgnum (belgjum M) lag

<br>ef þig brestr (bresti þig M) á belgnum (belgjum M) lag

−

<br>bana (bani M) áttu (er M) fyrir höndum.</blockquote>

+

<br>bana (bani M) áttu (er M) fyrir höndum.

+

</blockquote>

Jeg fæ fyrir mitt leyti eigi sjeð neitt á móti því, að þetta erindi hafi upphaflega heyrt til rímunni, og eins og það er í F hygg jeg að það sje rjettara, en það er í M.

Jeg fæ fyrir mitt leyti eigi sjeð neitt á móti því, að þetta erindi hafi upphaflega heyrt til rímunni, og eins og það er í F hygg jeg að það sje rjettara, en það er í M.

Linje 147:

Linje 160:

<br>&nbsp;&nbsp; 168 stendur að eins í fáum handritum, eptir því sem Maurer segir. Í F vantar það, og jeg hygg að það sje frá síðari tímum, einkum af því, að í því er orðið "panna", sem aldrei hefir íslenzka verið í merkingunni "enni"; en í stað þessa erindis hefir F annað, sem jeg og hygg að sje seinna ort inn í, af því að það er í heild sinni dauft og merglaust. Þar að auk fellur 169 mjög vel við 167. 168. er. er í F svo;

<br>&nbsp;&nbsp; 168 stendur að eins í fáum handritum, eptir því sem Maurer segir. Í F vantar það, og jeg hygg að það sje frá síðari tímum, einkum af því, að í því er orðið "panna", sem aldrei hefir íslenzka verið í merkingunni "enni"; en í stað þessa erindis hefir F annað, sem jeg og hygg að sje seinna ort inn í, af því að það er í heild sinni dauft og merglaust. Þar að auk fellur 169 mjög vel við 167. 168. er. er í F svo;

−

<blockquote>Ásaþór með æði þá

+

<blockquote>

+

Ásaþór með æði þá

<br>orðin senda kunni,

<br>orðin senda kunni,

<br>hugði Skíða hart að slá

<br>hugði Skíða hart að slá

−

+

<br>hrökk að baugarunni.

−

<br>hrökk að baugarunni.</blockquote>

+

</blockquote>

178.2 við MW á F. 3. vo.: þá var mikit þausnar (þusnar M) vess MW þá varð mikið um þusur hess (= hers) F; hið síðara finnst mjer betra en hið fyrra; "þausnar vess" gæti eigi þýtt annað en t. a. m. "tumultus sonitus" á latínu, og væri þannig eigi nein eiginleg orrustukenning; og það má segja, að "þausnar vess" eða "hávaði" hefði átt sjer áður stað, og hefði þá eigi fyrst byrjað. Lesi maður þar á móti "þusur hers" = vehementes exercitus motus, þá væri það betra; áður höfðu einstakir kappar barizt hvorir við aðra, nú þegar æsir hafa skorað á alla, að hrekja Skíða, þá fyrst verður mikið um hlaup og stökk fram og aptur (= þusur) allra þeirra sem í höllinni eru (= hers). 4. vo.: þrjátigi MW þúsund F; það seinna er sjálfsagt rjettara.

178.2 við MW á F. 3. vo.: þá var mikit þausnar (þusnar M) vess MW þá varð mikið um þusur hess (= hers) F; hið síðara finnst mjer betra en hið fyrra; "þausnar vess" gæti eigi þýtt annað en t. a. m. "tumultus sonitus" á latínu, og væri þannig eigi nein eiginleg orrustukenning; og það má segja, að "þausnar vess" eða "hávaði" hefði átt sjer áður stað, og hefði þá eigi fyrst byrjað. Lesi maður þar á móti "þusur hers" = vehementes exercitus motus, þá væri það betra; áður höfðu einstakir kappar barizt hvorir við aðra, nú þegar æsir hafa skorað á alla, að hrekja Skíða, þá fyrst verður mikið um hlaup og stökk fram og aptur (= þusur) allra þeirra sem í höllinni eru (= hers). 4. vo.: þrjátigi MW þúsund F; það seinna er sjálfsagt rjettara.

Linje 174:

Linje 188:

FINNUR JÓNSSON.

FINNUR JÓNSSON.

+

'''Noter:'''

'''Noter:'''

Um Skíðarímu - Revisjonshistorikk

JJ.Sandal på 25. des. 2013 kl. 15:39

JJ.Sandal på 24. des. 2013 kl. 11:42

Jesper: Um Skíðarímu

← Eldre revisjon		Revisjonen fra 25. des. 2013 kl. 15:39
Linje 188:		Linje 188:

	FINNUR JÓNSSON.		FINNUR JÓNSSON.
		+
		+
		+	----