Íslendingabók - Tillæg af Odds Olafssaga

Fra heimskringla.no
(Omdirigert fra Tillæg af Odds Olafssaga)
Hopp til: navigasjon, søk
Velg språk Norrønt Islandsk Norsk Dansk Svensk Færøysk
Denne teksten finnes på følgende språk ► Original.gif


Are hinn Froðe Þorgilsson

Íslendingabók

Udgiven ved
FINNUR JÓNSSON

København 1930


Tillæg af Odds Olafssaga


Nocquoru (1) aðr hafþi Olafr konungr sent orð til Islandz prest. þann er Þangbrandr het. Saxnescan at kyni. hann kendi mannum tru [a lslandi]. oc skirþi alla þa er við tru tocu. En Hallr a Siþu Þorsteins son [Boðuars sonar hins huita af Vors er lond nam i Alptafirði hinum syðra. [hann] let skiraz snimmendis oc þeir Hiallte Skeggiason or þiorsárdal. oc Gitsurr hinn huiti Teitzson oc margir aðrir hofþingiar. En þo varo þeir fleiri er imoti melto. [En Þangbrandr com skipi sinu i Alptafiorð oc var at Þuera um uetrinn.] oc er hann hafði her verit i. uetr eða ij. þa for hann abrot oc hafði hann þa uegit ij menn eða iij. [þa er imoti hafðu mællt. Oc iþenna tima com Þangbrandr af Islandi. oc segir konungi sitt òrendi litið orðit. en quað menn mikinn uþocka lyst hava við hann. lezk hann boðit hava monnum cristni a Islandi. en þeir buðu mer bardaga imot]. konungr varð uið þetta reiðr miok. oc let [taka islendzka menn oc let suma ræna. en] suma dræpa. en suma meiða. Oc þat hit sama sumar comu þeir Hiallti Skeggiason. oc Gitsurr [huiti oc foru a konungs fund. oc toluðu mal Islendinga. oc sogþu at menn myndu við taca cristni a Islandi æf raðum veri at farit. En quaþu Þangbrand við fa menn vingaz hava a Islandi. Olafr konungr mælti þa. Ef þit vilit þessa menn undan þiggia þa scolu fara til Islandz. oc boða þar helga tru. þessu iata þeir. Oc let nu konungr alla islenzca menn fara ifriði firir þeira sakir. nema fiora Kiartan Olafsson oc Sverting Runlolfsson guða oc ij. aðra. segir konungr at frendr þeira munu raða, huart þeir scolu hava allgott òrendi eða eigi. þui at þeir manu her vera igislingu þar til er hann spyrr af Islandi. þeir Hiallti oc Gitsurr varu með konungi um vetrinn.] En at sumre [biogguz þeir ut með konungs òrendi. fær hann þeim ihendr mikit fe. at vingasc við hofþingia]. prestr sa for með þeim er Þormoðr het. Oc quomu þeir ut i Vestmanna eyiom er x vicur varo af sumre. Annat sumar aðr var þat logtekit at menn scyldu sua coma til þings. en þar til hofþu menn commit vicu fyrr. Oc þeir foru þegar inn til landz or eyionum. oc siþan til þings. En Hiallti var eptir i Laugardal, med xij. mann. þui at hann hafði aðr orðit sekr fiorbaugs maðr hit næsta sumar um guðga. En þat varð til þess. at hann hafði queþit quiðling þenna at logbergi.

Vil ec eigi guð geyia
grey þycki mer Freyia
[æ man annat tueggia
Oðinn grey eða Freyia].

Þeir Gitsurr foru nu til þess er þeir comu iþann stað hia Olvusvatni er Vællancatla heitir. þeir gerðu þa orð vinum sinum til Þingvallar. at þeir kòmi i moti þeim. þui at þeir hafðu spurt at uvinir þeira ætluðu at veria þeim vigi Þingvollinn. Oc aðr þeir riði þaðan kòmr þar Hiallti. oc þeir menn er með honum varo. [Hiallti hafði ut haft ij. crossa mikla. oc var annarr hæð Olafs konungs. oc hafði Hiallti þa með ser til þings.] Riðu þeir nu avollinn oc comu frendr þeir aðr imoti þeim. oc vinir. Nu samnaz saman hinir heiðnu menn með alvæpni. oc la við at menn myndu beriaz. En annan dag eptir gengu menn til logbergs oc sua þeir Gitsurr oc Hiallti. [oc let Hiallti þa bera crossana. til logbergs]. oc bera þeir up òrendi sin. Oc þotti allum mikils um vert huersu uel þeir toluðu. [Safnuðuz þa saman þeir er við cristni hofðu tekit. oc i annan stað hinir heiðnu]. Oc þa nefnir huerr vatta at aðrum oc segiaz or logum huarir við aðra hinir heiðnu oc hinir cristnu. oc gengu siþan hinir heiðnu fra logbergi. Siþan baðu hinir cristnu menn. Hall af Siþu at hann segþi up log þau er cristninni eigu at fylgia. En hann leystiz þui af at hann keypti at þorgeiri logsogumanni halfri mork silfrs at hann segþi up. Oc hann sagþi up. oc var hann þa heiðinn. Oc siþan gengu menn til buða. Oc þa lagþisc Þorgeirr niðr. oc breiddi felld sinn ahofuð ser. oc la hann þann dag allan oc nottina eptir. sua at hann mælti ecki orð. Um morgininn eptir gerði hann orð ibuðir at menn scyndu ganga til logbergs. Oc er menn comu þar sagþi hann sua at honum þotti hag; manna commit i vvænnt æfni. ef menn scylldu eigi ein log hava her alandi. talþi hann nu a marga uega firir monnum. oc sagþi usætt myndu af standa sua at landauðn myndi af geraz. hann sagþi oc fra þui at konungarnir i Noregi oc Danmork hafðu ufrið langa æfi sin imilli. allt til þess er landzmenn huarstueggia gerþu frið milli þeira þo at þeir villdi eigi. En eptir þat sendi huarr þeira aðrum giavir oc helldz sa friþr meþan þeir lifþu. þycki mer oc þat rað at ver latim þa eigi raða er mest vilia òsa ufrið oc miðlumk sua mal við at huarir tueggio hefði nocquot til sins mals. en hafum allir ein log oc einn sið. Oc sua lauc hann sinu mali at allir iattu þui at þeir scylldu ein log hava. þau sem hann villdi up segia. [þui at hinir hæiðnu menn væntu at eptir þeira vilia myndi gert vera þui at sa var heiðinn er up scylldi segia. En hinir cristnu hugþu at hann myndi gera eptir kaupmala þeira Hallz.] þa mælti þorgeirr þat vil ec fyrst at allir menn se cristnir oc taki retta tru þeir er eigi ero aþr skirþir. En um utburð barna scolu standa hin fornu log. oc um hrossa slatrs át. blota scolu menn alaun, ef vilia. en varþa fiorbaugsgarð. ef vattum kòmi við. En fám uetrum siþarr var su heiðni af tekin. Þenna atburð sagþi Teitr Isleifsson. er cristni com a Island. [oc aþui sumri varþ landit alcristit af tilsetningu Olafs konungs Trygguasonar oc hava menn þær miniar hans a IsIandi. at hann hefir cristnat landit.]


Fodnoter:

(1) Af Oddr Snorrasons Olafssaga, AM 310, 40, skrevet ud af Ares kap. 7. I Stockh. hds. er det hele meget kortfattet; her slutter fremstillingen således: Ok komo þeir [dvs.: Gizurr og Hjalte] siðan vt hingat ok til alþingis sem seger i Islendinga bok ok varð þa alcristið allt Island af hans raðum ok hafa menn þer miniar hans þingat til landz. Men Ares tekst er i 310 udvidet; udvidelserne er her sat i skarpe klammer.