Völuspá III (Bugge)

Velg språk	Norrønt	Islandsk	Norsk	Dansk	Svensk	Færøysk	Latin
Denne teksten finnes i flere utgaver på følgende språk ►

Norrœn Fornkvæði
Sæmundar Edda hins fróða

Af Sophus Bugge
1867

Völuspá

TEKSTEN ER UNDER UDARBEJDELSE

Völuspá III

Hauksbók = Cod. AM. 544, 4to.

1. Hlioðs bið ek allar


helgar kindir

meiri ok minni

mǫgu heimdallar

villtu at ek vafǫdrs

vel │ fram telia

forn spiǫll fira

þau er ek fremz vm man.

2. Ek man iǫtna


ꜳr vm borna

þa er │ forðum

mik fædda hǫfðv:

niu man ek heima

niu iuidiur

miǫtvið męran

fyrir molld ne│ðan.

3. Aar uar allda


þar er ymir bygði


vara sandr ne sior


ne svalar unnir


iǫrð fannz ęfa │

ne vpp himinn

gap var ginnvnga

enn gras ekki.

4. Aadr bors synir


biǫðum of yptu

þeir er │ męran

miðgarð skopu

sol skeinn sunnan

ꜳ salar steina

þa uar grund groin

grænum │ lauki.

5. Sol uarp sunnan


sinni mꜳna


hendiinni hægri

of iodur

sol þat ne uissi

huar hon sali │ ꜳtti

stiǫrnur þat ne uissu

hvar þær stadi ꜳttu

mꜳni þat ne vissi

hvat hann megins │ atti.

6. Þa gengu regin ǫll


ꜳ rǫkstola


ginnheilvg goð

ok vm þat giettuz

nott ok niðium

nǫfn │ vm gꜳfu

morgin hetv

ok miðian dag

vndvrn ok aptan

ꜳrum at telia.

7. Hittuz æsir │

ꜳ idauelli

afls kostuðv

allz freistuðu

afla lǫgðu

auð smiðuðu │

tangir skopv

ok tol giǫrdu.

8. Tefldu itvni


teitir uorv

var þeim uettugis │

vant or gulli

unz þriar komv

þussa meyiar

ꜳmatkar miǫk

or iǫtvn heimvm. │

9. Þa gengu regin ǫll


ꜳ rǫkstola


ginnheilug goð

ok vm þat giættuz

hverer skylldu duergar │

drottir skepia

or brimi bloðgv

ok or blains leggium.

10. Þar uar modsognir


męztr of │ orðinn

duerga allra

enn durinn annaʀ

þeir manlikan

mǫrg of giorðv

duerga i iǫrðu

sem │ durinn sagði.

11. Nyi niði

norðri suðri

austri vestri

alþiofr dualinn.

naar ok nainn │

nipingr dainn

ueggr gand alfr

uindꜳlfr þorinn.

12. Bifvʀ bafvʀ

bǫmbvʀ nori

ꜳn │ ok onaʀ

ai miǫðvitnir.

þrar ok þrainn

þror litr ok vitr

nyr ok nyrꜳðr

nv hefi ek │ rekka

reginn ok rꜳðsviðr

rett vm talða.

13. Fili kili


funndin nali


hefti fili

hanaʀ │ ok svidʀ

nꜳr ok nainn

nipingr dáinn

billingr bruni

billdr ok buri

fror forn│bogi

fręg ok loni.

14. Aurvangr iari


eikin skialldi

mꜳl er duerga

i dualins liði │

liona kindum

til lofars telia

þeim er sottu

fra salar steini

ǫrvanga siǫt

til iǫrv valla. │

15. Þar var draufnir


ok dolgþraser

hꜳr haugspori

hlevargr gloinn

skirfir virviir

ska│fiðr ai

aalfr ok yngvi

eikinskialldi.

16. Þat man æ vppi


meðan ǫlld lifir

lang │ niðia tal

lofars hafat.

17. Vndz þriar komu


þussa brudir

ꜳstkir ok ǫflgir

æser │ at husi

fundu ꜳ landi

litt megandi

ask ok emblv

orluglausa

ǫnd þau ne │ attu

oð þau ne hǫfdu

lꜳ ne læti

ne litv goða.

18. Ǫnd gaf oðinn


od gaf │ hęnir

lꜳ gaf loðvʀ

ok litv goða.

19. Ask ueit ek standa


heitir yggdrasill │

hꜳr badmr ausinn

huita auri.

þaðan koma dǫggvar

þęrs i dala falla │

stendr æ yfir grænn

vrðar brunni.

20. Þaðan koma meyiar


margs vitan│di

þriar or þeim sal

er a þolli stendr.

vrd hetv eina

aðra verdandi

skꜳ│ru ꜳ skiði

skulld hina þriðiu.

21. Þær lǫg logðu


þær lif kuru

all│da bǫrnum

ǫrlǫg at segia.

22. Þa gengv regin ǫll


ꜳ rǫkstola


ginnheilugh │ god

ok um þat gięttuz

hverr hefði loft allt

lęvi blandit

ęðr ætt iǫ│tuns

oðs mey gefna.

23. Þorr einn þar vꜳ


þrunginn modi

hann sialldan │ sitr

er hann slikt of fregnn

ꜳ genguz eiðar

orð ok ok særi

maal ǫll │ meginlig

er ꜳ meðal voru. ││

24. Veit hun heimdallar


hlioð um folgit

undir heidvǫnvm

helgum badmi

ꜳ ser hon │ ausaz

ǫrgum forsi

af uedi valfǫdrs

uitu þer enn ęðr hvat.

25. Austr byr hin alldna


i │ iarnvidi

ok feðir þar

fenris kindir

verðr af þeim ǫllum

einna nokkur

tungls t . . │ gari

i trollz hami.

fylliz fiǫrfi

feigra manna

ryðr ragna siǫt

rauðum dreyra

svǫrt verda │ solskin

um sumvr eftir

ueðr ǫll ualynd

uitv þer einn enn ędr hvat.

26. Þat man hon folk│uig


fyrst i heimi

er gullueig

geirum studdi

ok i hǫll hꜳrs

hana brendv

þrysvar bren│dv

þrysvar brendv

þrysvar borna

opt osialldan

þo hon en lifir.

27. Heiði hana hetu


huars │ til hvsa kom


ok vǫlu vel spa

uiti hon ganda

seid hon hvars hun kunni

seid hon huglei│kin

æ var hon angann

illrar bruðar.

28. Þa gengv regin ǫll


ꜳ rǫk stola


ginnheilvg goð

ok vm │ þat giettuz

huart skylldv æsir

afrꜳð giallda

eðr skylldv guðin ǫll

gilldi eiga. │

29. Fleygði oðinn


ok i folk vm skaut


þat var enn folkuig


fyʀ i heimi

brotinn var borð│veggr

borgar ꜳsa

knaattv vanir vig spa

vǫllv sporna.

30. Þa kna vala


vigbond sn│ua


helldr voru harðgior


hǫft or þǫrmum


þar sitr sigyn


þeygi vm sinum


ver uel │ glyiut

vitv þer enn eða hvat.

31. Geyr garmr miǫk


fyrir gnupa │ helli

festr man slitna

enn freki renna

framm se ek lengr │

fiǫlð kann ek segia

um ragna rǫk

rǫmm sigtiva.

32. Sat þar ꜳ haugi


ok │ slo hǫrpu

gygiar hirðir

glaðr egðir

gol yfir

igalguiði

fagr rauðr hani

enn sa fia│laʀ heitir.

33. Gol yfir ꜳsum


gullin kambi

sa vekr hǫlda

at heria fǫðrs

enn annaʀ gelr │

fyr iǫrð neðan

sot rauðr hani

at sǫlum heliar.

34. Sal sier hon standa


solu fiaʀi │

nꜳstrǫndu ꜳ

norðr horfa dyʀ

falla eitrdropar

inn vm liora

sꜳ er undinn salr │

orma hryggium.

35. Ser hon har vaða


þunga strauma

menn meinsvara

ok mordvar│ga

ok þannz annars glepr

eyrna runa

þar savg niðhǫggr

nai framgengna

sleit │ vargr vera

vitv þer enn eða hvat.

36. Geyr nu garmr miok


fyrir gn. h.

f. man sl.

enn f. │

37. Bræðr munu beriaz


ok at bǫnum verðaz


munu systrungar

sifium spilla

hart │ er i heimi

hordomr mikill

skeggǫll skꜳlmǫlld

skilldir klofnir.

38. Vind ǫlld varg│ǫlld


ꜳðr verǫlld steypiz


grundir gialla

gifr fliugandi

man eingi maðr

ǫðrum þyrma. │

39. Leika mims synir


enn miǫtvðr kyndiz

at hínv gamla

giallar horni

hꜳtt blęss │ heimdallr

horn er ꜳ lopti

męler oðinn

við mims hǫfut.

40. Skelfr yggdrasils


askr │ standandi

ymr hid alldna tre

enn iǫtunn losnar

hrædaz allir

ꜳ helvegum

ꜳðr surtar │ þann

sevi of gleypir.

41. Hvat er með ꜳsum


hvat er með alfum

gnyr allr iǫtun heimr │

æsir eru ꜳ þingi

stynia dvergar

fyrir steindyrvm

vegbergs uisir

uitv þer enn eða hvat. │

42. Geyr nu garmr miok


fyrir gnipa helli

f. m.

43. Hrymr ekr austan


hęfiz lind fyrir │

snyz iǫrmungandr

i iǫtunmoði

ormr knyr unnir

enn ari hlakkar

slitr nai │ niðfǫlr

naglfar losnar.

44. Kioll ferr austan


koma munu muspellz


vm lǫgh │ lyðer

enn loki styrir

farar fiflmegir

með freka aller

þeim er broðir

byleistz │ i ferd.

45. Surtr ferr sunnan

með suiga lęvi

skinn af suerde

sol valtifa

griotbiǫrg gnata │

enn gifr rata

troða haler helveg

enn himinn klofnar.

46. Þa kemr hlinar


harmr an│naʀ framm


er oðin ferr

við vlf vega

enn bani belia

biartr at surti

þar man │ friggiar

falla angann.

47. Geyr nu garmr miǫk


fyrir gnipa helli

f. m.

48. Ginn loft yfer │


giǫrð iarðar . eð . .


. . . . . . . . . g . ar

orms . . edvm

. . . oðins svn

ormi męta

uargs at . . . │

uiðars . . . . . . .

49. . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . .

munu halir al . . .


. . . . . . . . . . ydia

. . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . ││

50. [Sol] ter sortna


sigr folld imar

huerfa af himni

heiðar stiǫrnur │

[ge]isar eimi

ok alldrnari

leikr hꜳr hiti

við himin sialfan.

51. Geyr │ [nu] garmr miǫk

fyrir gnipa helli

festr man slitna

enn freki r. │

52. [Se]r hon vpp koma


ǫðru sinni

iǫrð or ægi

iðia græna

falla for│sar

flygr ǫrn yfir

sꜳ er áa fialli

fiska veiðir.

53. Hittaz æser


i iða │ uelli

ok um molld þinur

matkan dęma

ok minnaz þar

a megin │ doma

ok a fimhultys

fornar runar.

54. Þa munu æser

undrsam │ legar

gullnar tǫflur

i grasi finna

þærs i aardaga

aattar hǫfðv. │

55. Munu osaanir


akrar uaxa

bǫls man allz batna

man balldr ko│ma

bua þeir hǫðr ok balldr

hroptz sigtoftir

vel uelltifar

uí│tu þer enn eðr hvat.

56. Þa kna hęinir


hlvtvið kiosa

er burir byggia │

bræðra tueggia

vindheim viðan

vitv þer enn ęðr hvat.

57. Sal ser │ hon standa

solu fegra

gulli þaktan

a gimle.

þar skolo dyggvar │

drottir byggia

ok vm alldrdaga

yndis niota.

58. Þa kemr hinn ri│ki


at regindomi

ǫflugr ofan

sa er ǫllu ræðr.

59. Kemr hinn │ dimmi


dreki fliugandi

naðr fraann neðan

fra niða

berr sier i │ fiǫðrum

flygr uǫll yfir

niðhoggr nai

nv man hon sǫkk│vaz.

---